Ánh nắng sớm chiếu qua cánh rừng thông ở Đà Lạt. Nguyễn Nam Cao (38 tuổi, Hà Nội) không vội mở cửa xe hay đeo balo giúp con. Anh đứng tựa lưng vào thân xe, lặng lẽ quan sát ba đứa trẻ: đứa lớn 9 tuổi, đứa nhỏ vừa bước sang tuổi thứ 4, đang loay hoay tự thắt lại dây giày, tự nhét túi ngủ vào ngăn đáy balo. Chuyến đi này không phải kỳ nghỉ dưỡng đầu tiên, và chắc chắn không phải lần cuối cùng bốn cha con rời xa phố thị để về với thiên nhiên.
Trong góc nhìn của Nam Cao, làm cha không phải là xây cho con một chiếc lồng kính kiên cố, mà là trang bị cho con đôi chân đủ vững để bước qua những con đường gập ghềnh.
Hành trình luyện ý chí cho ba đứa trẻ
Năm 2018, khi đứa con đầu lòng tròn 3 tuổi, Nam Cao quyết định đưa con rời khỏi không gian quen thuộc của bốn bức tường bê tông. Chuyến đi đầu tiên chỉ kéo dài hai ngày ở vùng ngoại thành, nhưng nó mở ra một phương pháp giáo dục hoàn toàn mới cho gia đình anh. Đến nay, khi đã có ba con, thói quen xê dịch mỗi cuối tuần hay mỗi kỳ nghỉ hè vẫn không thay đổi.
Nam Cao lặng lẽ quan sát và đồng hành cùng các con trải nghiệm thiên nhiên, dạy trẻ tính tự lập và bản lĩnh qua từng chặng đường.
Khác với những chuyến du lịch gia đình thông thường, trải nghiệm của bố con Nam Cao mang đậm chất phượt. Anh chọn những điểm đến còn hoang sơ, hạn chế dịch vụ tiện nghi. Cả gia đình cùng dựng lều, nhóm bếp, nấu ăn và ngủ ngoài trời.
"Lũ trẻ thời nay được bao bọc quá kỹ. Ra đường sợ nắng, chạm tay vào đất sợ bẩn, gặp khó khăn là tìm bố mẹ. Tôi muốn con mình biết chịu áp lực từ sớm", anh Nam Cao chia sẻ.
Trong mỗi chuyến đi, nguyên tắc hàng đầu của anh là "mỗi người một phần việc". Bé lớn chịu trách nhiệm kiểm tra bản đồ và quản lý đồ dùng chung. Bé thứ hai phụ trách nhặt củi khô và dọn dẹp khu vực cắm trại. Ngay cả bé út mới 4 tuổi cũng phải tự mang balo cá nhân chứa bình nước, áo khoác và đồ chơi của mình. Không có sự ưu ái hay làm giúp, ngoại trừ những tình huống nguy hiểm.
Có những lần gặp mưa bão bất ngờ giữa rừng, lều bị ướt, thức ăn thiếu hụt, lũ trẻ bật khóc vì lạnh và mệt. Nam Cao không vội ôm xón hay xoa dịu bằng những lời nuông chiều. Anh ngồi xuống bằng tầm mắt các con, bình tĩnh hướng dẫn từng đứa cách xử lý vấn đề: lấy bạt che góc lều bị dột, thay quần áo khô và gom nhóm lại những thanh củi còn sót để đốt lửa.
Anh Nam Cao đón sinh nhật cho cậu con trai út 1 tuổi
Chính những khoảnh khắc đối mặt với thử thách giúp ba đứa trẻ hình thành bản lĩnh. Chúng dần không còn sợ sương gió, biết chủ động tìm giải pháp thay vì khóc lóc, và quan trọng nhất là học được tinh thần đồng đội ngay trong chính gia đình mình.
Phương pháp dạy con của Nam Cao không chỉ dừng lại ở những chuyến đi, mà được duy trì đồng bộ trong sinh hoạt hằng ngày tại nhà. Sự cá tính của anh thể hiện rõ ở cách thiết lập kỷ luật.
Tại nhà anh, không có khái niệm "bố mẹ làm hộ". Ba đứa trẻ tự thức dậy theo chuông báo thức, tự sửa sang góc học tập và phụ giúp việc nhà theo độ tuổi. Việc phân chia công việc được dán rõ ràng trên tủ lạnh. Nếu đứa nào không hoàn thành phần việc của mình, quyền lợi giải trí trong ngày sẽ bị cắt giảm tương ứng.
Nhiều người quen từng cho rằng anh quá khắt khe với trẻ nhỏ. Tuy nhiên, Nam Cao quan niệm sự chiều chuộng sai cách sẽ tạo ra những đứa trẻ thụ động khi trưởng thành. Sự tự lập không làm mất đi tuổi thơ của con, mà ngược lại, cho con sự tự tin và khả năng tự quyết.
Nhờ cách giáo dục này, cả ba con của anh đều thể hiện sự chủ động vượt trội so với bạn bè cùng lứa. Chúng tự tin giao tiếp, không ngại khám phá những điều mới và luôn biết cách chăm sóc bản thân khi bố mẹ vắng nhà.
Những góc nhìn khác nhau về tình phụ tử
Nếu câu chuyện của Nam Cao đại diện cho phong cách dạy con phong trần, chú trọng tính tự lập và bản lĩnh qua trải nghiệm thực tế, thì ở một góc khác của đời sống giải trí, Kim Lý lại mang đến hình ảnh người bố ấm áp, tận tụy trong từng khoảnh khắc đời thường.
Sau khi đón hai bé sinh đôi Lisa và Leon chào đời vào năm 2020, hình tượng của nam diễn viên có sự thay đổi rõ rệt trong mắt công chúng. Trên trang cá nhân, Hồ Ngọc Hà thường xuyên chia sẻ những khoảnh khắc đời thường của chồng. Người ta không còn thấy nhiều hình ảnh một nam người mẫu lịch lãm trên thảm đỏ, mà thay vào đó là hình ảnh người bố cặm cụi pha sữa lúc nửa đêm, kiên nhẫn đọc sách cho con trước khi đi ngủ hay vui vẻ chơi đùa cùng các con trên sàn nhà.
Kim Lý thể hiện sự gắn kết với con qua sự chăm sóc tỉ mỉ từng chi tiết nhỏ. Anh sẵn sàng gạt bỏ công việc cá nhân để dành trọn thời gian bên Lisa và Leon trong những năm tháng đầu đời. Cách anh kiên nhẫn trò chuyện, ôm ấp hay cùng con học nói tạo nên một hình ảnh người cha hiện đại, không ngại thể hiện tình yêu thương và sự dịu dàng đối với con cái.
Dù lựa chọn phương pháp nào: rèn luyện bản lĩnh qua những chuyến phượt phong trần như Nam Cao hay chăm sóc ân cần, tỉ mỉ như Kim Lý, điểm chung lớn nhất giữa họ vẫn là sự hiện diện chủ động của người cha trong quá trình trưởng thành của con. Tình phụ tử không có một công thức duy nhất, nhưng sự đồng hành chân thành luôn là nền tảng vững chắc nhất cho mỗi đứa trẻ vững bước vào đời.
Minh Anh