Trước đây gia đình chị Nguyễn Vân (xã Ngọc Hồi, Hà Nội) chỉ sử dụng dầu thực vật vì cho rằng có lợi cho tim mạch, gần đây có các thông tin về dầu ăn không rõ nguồn gốc, chị quyết định mua mỡ lợn về nấu ăn vì đảm bảo được nguồn gốc an toàn.
Không chỉ chị Vân, trên nhiều diễn đàn nội trợ, không ít người quay trở lại sử dụng mỡ lợn trong các món chiên, xào vì tin tưởng vào nguồn nguyên liệu tự chế biến và hương vị truyền thống.
Dùng mỡ lợn thay dầu ăn có tốt cho sức khỏe?
Tuy nhiên, theo bác sĩ tại bệnh viện Vinmec, việc thay thế hoàn toàn dầu thực vật bằng mỡ lợn không phải là lựa chọn hoàn toàn có lợi cho sức khỏe.
Về ưu điểm, mỡ lợn cung cấp một số vitamin tan trong dầu như A và D. Mỡ lợn là loại chất béo động vật có tính chất khá bền với nhiệt. Đặc tính này giúp mỡ lợn rất phù hợp để chế biến một số món chiên, rán ở nhiệt độ cao mà không lo bị biến tính quá nhanh.
Trong khi đó, ưu điểm của dầu thực vật là thường chứa nhiều chất béo chưa bão hòa hơn, có loại chiếm khoảng 70 - 85% tổng lượng chất béo và không chứa cholesterol. Nhóm chất béo này có lợi hơn cho hệ tim mạch nếu chúng ta biết cách sử dụng hợp lý.
Mỡ lợn và các loại mỡ động vật chứa nhiều axit béo bão hòa. Nếu tiêu thụ thường xuyên hoặc với lượng lớn, nguy cơ xơ vữa động mạch, bệnh tim mạch và đột quỵ sẽ tăng lên.
Còn dầu thực vật do có acid béo không no, vitamin tan trong chất béo như vitamin E, vitamin K mà acid béo không no nếu sử dụng ở nhiệt độ cao, lâu sẽ bị phân hủy tạo thành những chất độc gây hại cho cơ thể.
Do đó, theo các bác sĩ, cần sử dụng kết hợp cả hai để sử dụng chất béo hợp lý, đa dạng và đúng liều lượng. Người dân không nên vì lo ngại dầu ăn không rõ nguồn gốc mà chuyển hoàn toàn sang mỡ lợn theo tâm lý đám đông.
Tỷ lệ phối hợp lý tưởng nhất giữa dầu thực vật và mỡ động vật trong bữa ăn như sau: Trẻ nhỏ dưới 1 tuổi nên ăn mỡ và dầu ở tỷ lệ 70 : 30 (tức là 70% mỡ động vật, 30% dầu thực vật); Từ 1 tuổi trở lên sử dụng tỷ lệ 50 : 50.
Bác sĩ cũng khuyến cáo nên cân đối chất béo trong bữa ăn. Trẻ dưới 1 tuổi chất béo chiếm 40-45% năng lượng khẩu phần ăn.
Các chuyên gia khuyến cáo, để đảm bảo an toàn cho sức khỏe, người tiêu dùng nên lựa chọn dầu ăn từ các thương hiệu uy tín, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, được kiểm định chất lượng.
Đồng thời, người tiêu dùng cần bảo quản dầu ăn đúng cách, không tái sử dụng dầu chiên nhiều lần và kết hợp hợp lý giữa dầu thực vật với một lượng vừa phải mỡ động vật trong khẩu phần ăn hằng ngày để cân bằng dinh dưỡng và giảm nguy cơ mắc các bệnh tim mạch.
